Panik Atak

Panik atak   beklenmedik herhangi bir anda,  ortaya çıkan yoğun kaygı-bunaltı, korku karışımı bir nöbettir. Özellikle son yıllarda adının çokça anılıyor olması, sadece bu hastalığı yaşayanları değil birçok insanı da bu konuyla ilgilendirir hale getirdi. Çünkü panik atak çok sık görülen bir hastalıktır ve her yaşta başlayabilir.

Panik atak sorunu yaşayan insanlarda nefes alamama, kalp atışlarının hızlanması veya terleme şeklinde görülebilen birçok belirti 10 dakika gibi bir sürede yoğunlaşır ve doruk noktada sıkıntı verir sonrada genellikle yavaş yavaş azalır. Ancak   bu 10 dakika kişinin tüm yaşamını buna ayarlamasına neden olur. Öyleki kişi tek başına kalmaktan korkar, dışarıda yürürken hastanelere yakın olan yerleri seçmeye özen gösterir, yanında sürekli ilaç taşır, hatta ölüm korkusuyla vasiyet yazmayı düşünür. Bu hastalıktan psikolojik destek alarak tamamen kurtulmak mümkündür.Kişi terapiye istekli ve azimli olduktan sonra bir ayla üç ay arasında epey yol alınır.Unutulmaması gereken en önemli noktalardan birisi panik atakın evde kendi kendine tedavi edilememesidir. Bir uzmanla birlikte yürütülecek tedaviyle tamamen kontrol altına alınabilir


Panik Atağı Belirtileri

• Çarpıntı, kalp atımlarını duyumsama ya da kalp hızında artma olması, kalp atımlarında hızlanma
• Terleme
• Titreme, sarsıntı
• Ağız kuruması
• Nefes almada güçlük
• Boğulma hissi
• Göğüste ağrı ya da baskı
• Bulantı veya karında rahatsızlık
• Sersemlik, baş dönmesi, bayılma hissi, dengesizlik
• Derealizasyon, depersonalizasyon
• Kontrolu yitirme, çıldırma, kendinden geçme korkusu
• Ölüm korkusu
• Sıcak ya da soğuk basması
• Uyuşma, karıncalanma

Panik bozukluğu olan kişilerin panik ataklarını yaşama sıklığı çok değişken olabilmektedir. Tek bir gün içinde birçok panik atağı olabileceği gibi bir yıllık dönem içinde sadece birkaç atağı olan hastalar da olabilir. Panik bozukluğuna çoğu zaman agorafobi eşlik eder. Panik ataklar çok değişik psikiyatrik bozukluklarda ve bazı tıbbi durumlarda ortaya çıkabilir.

Panik bozukluğunun başlıca özelliği yineleyen, beklenmedik panik ataklarından sonra en az 1 ay süreyle başka bir panik atağının olacağına ilişkin sürekli bir kaygı duyma, panik ataklarının yol açabilecekleri ya da olası sonuçlarıyla ilgili olarak üzüntü duyma ya da ataklarla ilgili olarak belirgin bir davranış değişikliği göstermedir. Agorafobi için tanı ölçütlerinin karşılanıp karşılanmadığına göre agorafobi ile birlikte ya da agorafobi olmadan panik bozukluğu  tanısı konur.

Panik bozukluğu denebilmesi için  beklenmedik en az iki panik atağının olması gerekir, ancak çoğu kişide çok daha fazla atak olur.Panik ataklarının sıklığı ve şiddeti büyük ölçüde değişir.

Panik Atak - Klinik Görünüm

Belirtiler genellikle 10 dakika gibi bir sürede yoğunlaşarak doruk noktada sıkıntı verir sonra da genellikle yavaş yavaş azalır. Panik bozuklukta başka ataklarında olacağına ilişkin sürekli kaygı duyma hali; atakların yol açabilecekleri ile ilgili olarak endişe duyma; ataklarla ilişkili olarak belirgin davranış değişikliği gösterme vardır (kaçınmalar vs).

Panik atağı üç türde olabilir:

• Beklenmedik (spontan)
• Duruma bağlı: atak hemen her zaman belli bir ortamda ortaya çıkmaktadır (köpek, sosyal bir ortam gibi)
• Durumsal eğilimli: Bazı durumlara girildiğinde atak geçirilmekle birlikte bu tür durumlarda her zaman atak olmamaktır (Çoğunlukla arabada panik atak geçirme).

İlk Panik Atağa Yol Açabilecek Durumlar

. Yorgunluk

. Genel gerilimin yol açtığı anksiyete

. Aşırı alkol alımı sonrası  

. Bedensel Hastalıklar

. Adrenerjik etkili ilaçlar

. Fazla kahve içme

. Korkutucu bir düşünce

. Hormonal düzensizlikler

PANİK BOZUKLUĞU OLAN HASTALARIN DÜŞÜNCE VE DAVRANIŞ ÖZELLİKLERİ:

Panik atakları için başvuran kişiler, genellikle çok yoğun bir korku yaşadıklarını ifade ederler.Öleceklermiş gibi, kontrollerini kaybetmiş gibi, kalp krizi geçiriyorlarmış gibi ya da çıldırıyorlarmış gibi olduklarını söylerler.Bu kişiler genellikle , atağın çıktığı yerden kaçıp kurtulmak için büyük bir istek duyduklarını da söylerler. Ataklardan sonra yoğun olan korkuları yatışabilir.

Panik atak sorunu  olan hastalar, yaşadıkları panik ataklar nedeniyle zamanla yaşamlarında bazı değişiklikler yaparlar. Çok şiddetli ölüm korkusu veya kontrolünü yitirme duygusu yaşadıklarından düşünce davranışların da aşırılıklar abartılar, korkular, dikkati çeker, fakat bütün bunlar hastanın elinde ve iradesinde değildir. Yapılan panik tedavisiyle bütün belirtiler ortadan kalkar...                           

Panik Atakta Psikolojik Tedavi

Panik bozukluk tedavisi psikolojik tedaviye iyi cevap veren bir rahatsızlıktır. Başka psikiyatrik bozukluklarda da panik atakları görülebilmektedir. Bu durumda panik atakları olan bir hastada belirtilerin tipi ve derecesi, Panik Atakların sıklığı, birlikte başka bir psikiyatrik bozukluğun bulunup bulunmadığı dikkatle değerlendirilmelidir. Hastalara hastalığın toplumdaki yaygınlık oranı, yalnız olmadıkları belirtilmeli, ölüm ve delirme korkularıyla ilgili açıklama yapılmalıdır. Ataklar sırasında ölmesinin veya delirmesinin olası olmadığını anlatarak kişinin rahatlaması sağlanır.

Bilişsel - Davranışçı tedavi, kişilere,tehlike ile ilgili olumsuz düşünce ve buna bağlı davranışların nasıl tanınacağını, değerlendireleceğini, kontrol edilebileceğini ve değiştirileceğini öğreterek kaygıyı azalmayı amaçlar. Bunun için kullanılabilecek çok sayıda teknik vardır. Kişinin ihtiyacına uygun teknikler seçilerek tedavi planı oluşturulur.